De toonladder Es majeur
Es majeur loopt van Es via F, G, As, Bes, C en D terug naar Es. De voortekening heeft drie mollen. G-As en D-Es zijn de twee halve stappen van dit majeurpatroon.
- Noten: Es-F-G-As-Bes-C-D
- Voortekening: drie mollen
- Relatieve mineur: C mineur
Welke pianotoetsen speel je?
Begin op de zwarte toets tussen D en E. Speel dan F, G, As, Bes, C, D en de volgende Es. Je gebruikt drie zwarte toetsen: Es, As en Bes.
G-As is een halve stap, net als D-Es. A-Bes zou óók een halve stap zijn, maar A hoort niet in deze toonladder. De echte stap As-Bes is een hele. Lees dus de notennamen voordat je de afstanden uit het aantal zwarte toetsen probeert af te leiden.
Waarom drie mollen?
Bij Es majeur staan mollen voor Bes, Es en As. Bes majeur heeft Bes en Es, maar gebruikt nog A. Door die A te verlagen tot As komt de derde mol erbij. In de kwintencirkel ga je daarmee één stap tegen de klok in.
De voortekening geeft de gewone tonen van de toonsoort aan. Een stuk kan een A gebruiken als die als chromatische noot apart genoteerd staat.
Welke akkoorden maak je met deze noten?
Es-G-Bes is Es majeur, Bes-D-F is Bes majeur en As-C-Es is As majeur. Alle zeven drieklanken zijn Es, Fm, Gm, As, Bes, Cm en D verminderd.
Speel Es-As-Bes-Es. Vervang daarna het eerste Es-akkoord door C-Es-G, dus C mineur, en ga verder met As-Bes-Es. De noten blijven binnen Es majeur, maar de opening legt het muzikale gewicht ergens anders. De bouwregel staat bij diatonische akkoorden.
Waarom gebruikt C mineur dezelfde noten?
C natuurlijke mineur is C-D-Es-F-G-As-Bes. Die toonladder begint en eindigt op C. Speel C-Es-G-C boven een lage C nadat je Es-G-Bes-Es boven een lage Es hebt gehoord. De gedeelde voortekening laat de verwantschap zien; het rustakkoord laat horen welke noot het centrum is.