De toonladder C mineur
C natuurlijke mineur loopt C-D-Es-F-G-As-Bes-C. De derde, zesde en zevende toon liggen lager dan in C majeur. Speel C-Es-G als akkoord: zo hoor je de mineurterts al zonder de hele toonladder te spelen.
- Noten: C-D-Es-F-G-As-Bes
- Voortekening: drie mollen
- Relatieve majeur: Es majeur
Welke noten vormen C natuurlijke mineur?
Speel C-D-Es-F-G-As-Bes-C. D-Es en G-As zijn de halve stappen, op de piano direct aangrenzende toetsen. De eindstap Bes-C is een hele.
Speel nu C majeur: C-D-E-F-G-A-B-C. Je kunt de verandering naar gelijknamige mineur per letter volgen: E wordt Es, A wordt As en B wordt Bes. C, D, F en G blijven gelijk. Zo hoor je concreet hoe dezelfde grondtoon een andere kleur krijgt.
Wat laat de voortekening zien?
C mineur heeft drie mollen: Bes, Es en As. In die vaste volgorde staan ze aan het begin van de notenbalk. Speel je de toonladder vanaf C, dan kom je Es als eerste tegen.
Es majeur gebruikt dezelfde zeven noten, maar begint op Es. Speel Es-G-Bes-Es boven een lage Es en daarna C-Es-G-C boven C. De bas en het eindpunt geven dezelfde noten een ander centrum.
Welke akkoorden kun je bouwen?
Neem om en om toonladdernoten voor Cm, D verminderd, Es, Fm, Gm, As en Bes. De C-mineurdrieklank is C-Es-G. Het vijfde akkoord met alleen natuurlijke-mineurnoten is G-Bes-D: G mineur.
Een stuk in C mineur kan ook G majeur of G7 gebruiken. Daarin zit B, buiten natuurlijke mineur maar een halve stap onder C. Speel Gm-Cm en daarna G7-Cm; volg met je oor B naar C. C harmonische mineur legt die verhoogde zevende uit.
Een vergelijking met twee toetsen
Speel C-Es-G en daarna C-E-G. Alleen de middelste noot verandert. Keer terug naar C mineur en speel daarboven eerst Bes-C, daarna B-C. Je hebt nu het verschil tussen majeur- en mineurterts gehoord én de aparte keuze voor een verhoogde zevende.