Het majeurseptiemakkoord
Een majeurseptiemakkoord is een majeurdrieklank met een grote septiem. Cmaj7 bevat C-E-G-B. Vergelijk die klank met C7 en C6. Vooral de afstand tussen C en B, op de piano één toets van elkaar in het volgende octaaf, kan in een lage ligging sterk opvallen.
- 1-3-5-7
- majeurdrieklank
- grote septiem
Gerelateerde pagina’s
Welke noten zitten in Cmaj7?
Gebruik de formule 1-3-5-7:
- C: grondtoon
- E: grote terts
- G: reine kwint
- B: grote septiem
Je kunt ook C major 7 of een driehoekje met 7 tegenkomen. Soms staat er CM7; de afspraken verschillen per notatie.
Hoe bouw je het akkoord?
Begin met C majeur, C-E-G, en voeg B toe.
B ligt elf halve tonen boven C, één halve toon onder de volgende C. Tel de letternamen C-D-E-F-G-A-B om te zien waarom B de septiem is.
Gebruik dezelfde formule vanaf een andere grondtoon, niet steeds dezelfde witte toetsen. Fmaj7 is F-A-C-E; Bbmaj7 is Bes-D-F-A.
Waar komt maj7 voor in een majeurtoonsoort?
Majeurseptiemakkoorden ontstaan diatonisch op de eerste en vierde trap.
In C majeur zijn dat Cmaj7 en Fmaj7. Cmaj7 kan als tonica werken; Fmaj7 als subdominant.
Dezelfde akkoordbouw krijgt dus een andere functie door de plek in de toonladder en de akkoordreeks.
Klinkt een maj7-akkoord altijd rustig?
Nee. Een akkoordsoort heeft niet één vaste functie.
Cmaj7 kan thuis zijn in C majeur, de IV in G majeur of ergens anders tijdelijk kleur geven. In een melodische stem kan B nog steeds naar C willen bewegen.
Cmaj7 mist de tritonus E-Bes van C7. Daardoor geeft het niet dezelfde dominante trek naar F.
Waarom maakt de ligging zoveel verschil?
C en B liggen als toonklassen vlak naast elkaar. Zet je B direct onder C in een laag register, dan valt die wrijving extra op.
Speel C laag in de bas en E-G-B hoger om meer ruimte te krijgen. Of zet E of B bovenaan wanneer de melodie dat vraagt.
Afstand, klankkleur en volume veranderen de balans, ook al blijven de noten en de akkoordnaam Cmaj7.
Wat is het verschil tussen Cmaj7 en C7?
Cmaj7 gebruikt B; C7 gebruikt Bes.
In C7 vormen E en Bes een tritonus en werkt het akkoord vaak als V7 naar F. Cmaj7 bevat de reine kwint E-B en werkt in majeur vaak als I of IV.
Eén halve toon verandert dus het symbool én de gebruikelijke beweging naar het volgende akkoord.
Wat is het verschil tussen Cmaj7 en C6?
Cmaj7 is C-E-G-B. C6 is C-E-G-A.
Beide voegen een noot toe aan een majeurdrieklank. C6 heeft een grote sext en geen septiem; Cmaj7 gebruikt juist de leidtoon B.
C6 en Am7 bevatten dezelfde pianotoetsen C-E-G-A. De grondtoon, bas en akkoordreeks bepalen welke naam past.
Welke toonladders passen bij Cmaj7?
C ionisch, oftewel C majeur, bevat de akkoordtonen met D, F en A erbij.
C lydisch vervangt F door Fis en geeft daarmee een ♯11 boven het akkoord. Die keuze werkt wanneer F te veel botst met E of wanneer het symbool expliciet Cmaj7♯11 noemt.
Laat de melodie en de akkoordreeks bepalen welke toonladder je kiest.
Welke omkeringen zijn er?
Cmaj7 heeft vier basliggingen:
- Grondligging: C-E-G-B
- Eerste omkering: E-G-B-C
- Tweede omkering: G-B-C-E
- Derde omkering: B-C-E-G
Bij Cmaj7/B ligt de grote septiem in de bas. Volg de B omhoog naar C als de baslijn daarheen beweegt.
Welke noten kun je weglaten?
Houd E voor de majeurklank en B voor de grote septiem.
De gewone kwint G kun je meestal als eerste weglaten. Ook C kan ontbreken wanneer een bassist de grondtoon duidelijk speelt.
Met alleen E-B in de rechterhand en C in de bas hoor je al een herkenbare Cmaj7.
Hoe oefen je Cmaj7?
Bouw Cmaj7, C7 en C6 door alleen de bovenste toon B, Bes of A te kiezen.
Speel daarna alle omkeringen en noem telkens de basnoot. Verbind Cmaj7-Am7-Dm7-G7 met zo min mogelijk beweging in de bovenstemmen.
Neem een dichte lage en een open hoge ligging op. Vergelijk de klank zonder de akkoordtonen te veranderen.