Es harmonisch mineur
Es harmonisch mineur gebruikt Es-F-Ges-As-Bes-Ces-D. Vergeleken met Es natuurlijk mineur wordt alleen trap 7 verhoogd: Des wordt D. Zo ligt de laatste stap naar Es op een halve toon en verandert ook het dominantakkoord.
- noten: Es-F-Ges-As-Bes-Ces-D
- verhoogde septiem: D
- voortekens: zes mollen
Waarom blijft Ces staan?
Es natuurlijk mineur gebruikt Ces als zesde trap. Harmonisch mineur verandert alleen trap 7 van Des naar D. Ces-D beslaat drie halve tonen. Op de piano druk je voor Ces de B-toets in; de sprong lijkt dan B-D.
De schrijfwijze blijft belangrijk: E-F-G-A-B-C-D zijn zeven verschillende lettertrappen. D is de zevende onder Es, geen nieuwe tonica.
Wat doet D met de akkoorden?
In Es natuurlijk mineur is Bes-Des-F het vijfde akkoord: Bes mineur. Met D wordt het Bes-D-F, dus Bes majeur. Voeg As toe voor Bes7. Speel B♭m-E♭m en daarna B♭7-E♭m. Volg D omhoog naar Es.
De zes mollen van Es mineur, waaronder Des en Ces, blijven aan de sleutel. D krijgt waar nodig een herstellingsteken en kan in een andere frase weer Des worden.
Een praktische frase
Speel Es-Ges-Bes-Ces-D-Es. Speel daarna Bes-D-F gevolgd door Es-Ges-Bes. D klinkt zo zowel in de melodie als in het dominantakkoord.