Legato en legatobogen
Legato betekent dat opeenvolgende noten zonder duidelijk gat verbonden klinken. Een gebogen lijn over noten met verschillende toonhoogtes, de legatoboog, is een gebruikelijke aanwijzing daarvoor.
- verbonden klank
- gebogen legatoboog
- anders dan overbinding
Wat zegt de legatoboog?
Een legatoboog loopt over twee of meer noten. Op de piano laat je een toets los wanneer de volgende klinkt, zodat de lijn doorloopt. Blazers spelen de groep vaak zonder nieuwe tongaanzet; bij strijkers kan één boogstreek bedoeld zijn. De beweging verschilt, maar de klank moet vloeien.
Is een legatoboog hetzelfde als een overbinding?
Nee. Een overbinding verbindt twee noten met dezelfde toonhoogte: de tweede wordt niet opnieuw aangezet en de duur telt op. Een legatoboog verbindt verschillende toonhoogtes: alle geschreven noten blijven klinken. Kijk eerst naar de nootkoppen om te bepalen of je één toon aanhoudt of meerdere speelt.
Betekent een lange boog altijd dezelfde vingerbeweging?
Een lange boog kan de hele frase aangeven; kortere bogen sturen een verbinding plaatselijk. Instrument en context tellen mee. Volg de muzikale zin en forceer geen onmogelijke vingerverbinding als een natuurlijke handwissel de klank beter laat doorlopen.
Oefen het verschil
Stel je C4 met een overbinding naar C4 voor en daarna C4 met een legatoboog naar D4. Bij de eerste sla je één keer aan en houd je de totale duur vast. Bij de tweede speel je twee toonhoogtes zonder gat. Articulatie vergelijkt dit met staccato en tenuto.